Theo Reuters, ngày 19/8, Trung Quốc đã hoàn tất giai đoạn đầu bồi đắp tại rạn san hô Đá Hải Sâm (Antelope Reef), thuộc quần đảo Hoàng Sa. Từ một rạn san hô, khu vực này đang dần biến thành một đảo nhân tạo dài gần 6 km. Hình ảnh vệ tinh của Vantor cho thấy một đoạn bờ thẳng hơn 3 km, có khả năng được sử dụng làm đường băng, cùng cầu cảng khoảng 680 m dẫn ra khu vực cảng nước sâu. Một tàu hải cảnh Trung Quốc cũng xuất hiện tại đây. Nếu đây chỉ là “công trình xây dựng bình thường”, thì quy mô ấy quả thực khiến người ta phải đặt câu hỏi: bình thường đến mức nào?
Điều đáng chú ý không chỉ nằm ở những mét đất nhân tạo đang lấn ra Biển Đông, mà còn ở khoảng trống thông tin phía bên kia. Trong khi hình ảnh vệ tinh liên tục phơi bày tiến độ công trình, công chúng lại phải trông chờ báo chí quốc tế để biết chuyện gì đang diễn ra tại một khu vực Việt Nam tuyên bố chủ quyền. Reuters nói, ảnh vệ tinh nói, các chuyên gia phân tích nói — còn phản hồi mới từ phía chính quyền Việt Nam về hoạt động tại Đá Hải Sâm vẫn chưa xuất hiện. Sự im lặng ấy càng khiến câu hỏi trở nên khó né tránh: khi một thực thể nhân tạo dài hàng cây số đang hình thành, ai sẽ là người lên tiếng trước?
Biển Đông vốn không thiếu những tuyên bố chủ quyền. Điều thiếu lại là sự minh bạch và phản ứng đủ nhanh trước những thay đổi ngoài thực địa. Một rạn san hô có thể bị biến thành căn cứ, một cầu cảng có thể trở thành hạ tầng chiến lược, còn sự im lặng thì chẳng thể biến thành “hiện trạng” được. Nếu thông tin về Đá Hải Sâm tiếp tục chủ yếu đến từ Reuters và ảnh vệ tinh, câu chuyện đáng bàn không chỉ là Trung Quốc đang xây gì, mà còn là: vì sao dư luận Việt Nam phải biết chuyện của chính mình qua báo chí nước ngoài?
https://www.facebook.com/share/p/1HyDrc59Gx/
