Gần 20 năm trời, Hồ Duy Hải (18 năm) và Nguyễn Văn Chưởng (19 năm) – hai tử tù – đã sống trong xà lim, chứng kiến 12 đời Chủ tịch nước lần lượt lên ngôi rồi qua đi: Nguyễn Minh Triết, Trương Tấn Sang, Trần Đại Quang, Đặng Thị Ngọc Thịnh (quyền), Nguyễn Phú Trọng, Nguyễn Xuân Phúc, Võ Thị Ánh Xuân (quyền hai lần), Võ Văn Thưởng, Tô Lâm, Lương Cường, Tô Lâm…
Sáng 7/4/2026, đằng sau nghi thức tuyên thệ long trọng của tân Chủ tịch nước Tô Lâm, hai con người ấy lại một lần nữa nhìn qua song sắt, hy vọng mong manh về ân giảm hay giải oan.
Kịch tính thay: quyền sinh quyền sát nằm trong tay người đứng đầu Nhà nước, nhưng suốt gần hai thập kỷ, “công lý” vẫn chỉ là lời hứa suông. Các vụ án gây tranh cãi lớn, bằng chứng bị nghi ngờ, tiếng kêu oan vang vọng quốc tế – thế mà vẫn bị “treo” mãi.
Hệ thống này, sinh mạng con người đôi khi chỉ là con số nhỏ bé so với “ổn định chính trị” và thể diện. Tô Lâm có dám khép lại bi kịch kéo dài, hay lịch sử lại tiếp tục viết thêm chương “chờ đợi vô vọng”? Dân chúng vẫn đứng ngoài, nhìn các ông tuyên thệ, trong khi tử tù vẫn đếm ngày trong bóng tối.










