Chỉ thị siết chặt thị trường vàng là chính sách kinh tế đầu tiên gắn với tên tuổi của tân Thủ tướng Lê Minh Hưng. Đây không phải là một gói kích thích sản xuất, cũng không phải một cải cách thể chế mang tính mở đường.
Việc thông qua Nghị định 340, và kể từ ngày 9/2/2026, vàng miếng trong dân chính thức bước vào diện kiểm soát gắt gao chưa từng có, cùng với quyền tịch thu tài sản Vàng nếu giao dịch không đáp ứng đủ điều kiện pháp lý.
Chính sách này được giải thích bằng các mục tiêu chống đầu cơ, giảm áp lực lên tỷ giá, kiểm soát dòng tiền và tăng tính minh bạch.
Tuy nhiên, trong bối cảnh kinh tế và tâm lý xã hội hiện nay, việc chọn vàng làm “mặt trận” mở đầu cho nhiệm kỳ mới đã gửi đi một thông điệp chính trị đáng lo ngại.
Ở Việt Nam, vàng không đơn thuần là một công cụ đầu tư. Khi nhà nước áp dụng các biện pháp mang tính cưỡng chế đối với vàng, phản ứng xã hội đã đặt câu hỏi “quản lý thế nào”, và “ban lãnh đạo mới có tin dân, hay đang sợ dân”.
Đáng chú ý, chính sách này bộc lộ một nghịch lý lớn trong điều hành. Chỉ ít lâu trước đó, Tổng Bí thư Tô Lâm công khai phê phán tư duy “không quản được thì cấm”, kêu gọi cải cách để bước vào “kỷ nguyên mới”.
Trong khi Việt Nam đang nỗ lực thuyết phục các đối tác phương Tây cần công nhận nền kinh tế thị trường, thì việc trao quyền tịch thu vàng trong các giao dịch dân sự sẽ tiếp tục gây lo ngại cho giới đầu tư trong nước và quốc tế.
Chính sách thuế hay kiểm soát vàng có thể đúng về mặt kỹ thuật, nó sẽ không kéo dòng tiền vào sản xuất. Điều đó chỉ làm lộ rõ một thực tế: vàng không phải là đối thủ của nhà nước, mà là tấm gương phản chiếu mức độ niềm tin mà người dân đang dành cho hệ thống.
Việc tân Thủ tướng lựa chọn khởi đầu nhiệm kỳ mới bằng chính sách này vì thế không chỉ là một quyết định kinh tế, mà là một tuyên ngôn về cách cầm quyền: quản trị bằng niềm tin, hay kiểm soát bằng nỗi sợ?
Hồng Lĩnh – Thoibao.de
